Błędne skojarzenia, teorie, mity

Błędne skojarzenia, teorie, mity

Czy ciemna strona Księżyca jest ciemna?

Ciemna strona Księżyca to sformułowanie, które utrwaliło się dzięki znanej płycie z 1973 roku: "The dark side of the Moon" (Ciemna strona Księżyca) grupy muzycznej The Pink Floyd.

Często spotkać można takie oto sformułowania:
... Odwrotna strona tego samego medalu jest, niestety, ciemna, jak ciemna strona Księżyca;

...sierpniowe zaćmienie Słońca uświadomiło nam, po raz kolejny, jak bardzo intrygująca jest ciemna, niewidoczna strona Księżyca. 

Sugerują one (błędnie), jakoby niewidoczna (odwrotna) strona Księżyca była zawsze ciemna. Tymczasem, jeśliby stanąć na odwrotnej stronie Księżyca to byłaby ona ciemna tylko przez dwa tygodnie. Jasna i ciemna strona Księżyca nie są stałe, ale poruszają się, w rytm obrotu Księżyca.

Z punktu widzenia Ziemianina, powierzchnia Księżyca zdaje się nie obracać. Ciągle widzimy te same utwory na Księżycu (morza, kratery), niezależnie w której jest fazie, czyli jaka część jego powierzchni  jest oświetlona. Dzieje się tak dlatego, że okres obrotu Księżyca wokół jego osi wynosi tyle, ile czasu potrzebuje on na obiegnięcie dookoła  Ziemi (czyli około 27 dni). Mamy zatem ciągle widoczną powierzchnię (stronę) Księżyca i niewidoczną (odwrotną). Stronę odwrotną Księżyca mogą obserwować jedynie sztuczne sondy. Widzieli ją też astronauci orbitujący wokół Księżyca.

Podczas ruchu wokół Ziemi Księżyc wiruje wokół własnej osi i jest oświetlany przez Słońce z różnych stron. Kiedy Słońce oświetli stronę widoczną mamy pełnię, a strona niewidoczna pogrążona jest w mroku.. Po około dwóch tygodniach, w nowiu, strona odwrotna będzie jasna, a strona widoczna  - ciemna.


Krzysztof Chyży, 2013