Czarna dziura - kosmiczna prądnica!

Naukowcy z Los Alamos (U.S. Departament of Energy's Los Alamos National Laboratory): Philipp Kronberg, Quentin Dufton, Stirling Colgate i Hui Li przekonują, że czarne dziury mogą być efektywnymi źródłami energii. Linie pola magnetycznego, rozciągające się na odległość milionów lat świetlnych poza galaktykę, mogą być efektem działania dynama (jak w silniku elektrycznym) wewnątrz czarnej dziury.

Badając fale radiowe pochodzące z obszarów przestrzeni okalającej galaktyki, naukowcy odtworzyli strukturę pola magnetycznego. Rozciąga się ono od centrum galaktyki (gdzie prawdopodobnie znajduje się czarna dziura) i wybiega daleko poza granicę galaktyki. Do badań wybrano galaktyki odizolowane, nie oddziałujące z innymi galaktykami, dzięki czemu struktura linii sił pola magnetycznego nie jest zaburzona.

Energia czarnej dziury jest efektywnie przekształcana w energię pola magnetycznego. Choć mechanizm ten nie jest do końca poznany, można przypuszczać że dużą rolę odgrywa dysk akrecyjny rotujący wokół czarnej dziury. Namagnetyzowana materia tworząca dysk skręca linie pola magnetycznego, które unoszone są w postaci pętli daleko poza centralne obszary galaktyki. Energię tego pola możemy obserwować w postaci emisji radiowej.

Jednym z problemów jest wyjaśnienie mechanizmu przekształcania energii magnetycznej na ogrzewanie ośrodka międzygwiazdowego, co obserwuje się w postaci wysokoenergetycznych (bardzo szybkich) cząstek promieniowania kosmicznego. Jednym z procesów przyspieszania cząstek może być rekoneksja linii pola magnetycznego (tzn. przełączanie się linii pola magnetycznego o przeciwnych kierunkach, prowadzące do uwalniania energii magnetycznej).

Zapoznanie się z procesami zachodzącymi w polach magnetycznych galaktyk może mieć duże znaczenie dla ludzi - tu na Ziemi. Gdyby można było przeprowadzać te procesy w sposób kontrolowany to kto wie, może udałoby się zbudować system "reaktorów magnetycznych", będących efektywnym źródłem energii?

12 czerwca 2002
Źródło | oprac. B. Kulesza

Liczba odsłon: 788