Eksplozja bolidu nad Czelabińskiem

Obszar upadku fragmentów bolidu, który eksplodował nad Czelabińskiem w Rosji 15 lutego 2013 roku
Obszar upadku fragmentów bolidu, który eksplodował nad Czelabińskiem w Rosji 15 lutego 2013 roku. Źródło: Google Earth, NASA/JPL-Caltech.
15 lutego w godzinach rannych nad Uralem nastąpił przelot bolidu, a potem jego eksplozja i upadki odłamków meteorytu. Zjawisko zostało sfilmowane przez różne osoby. Przez cały dzień o wydarzeniu informowały media w Polsce i na całym świecie.

W ziemską atmosferę wszedł meteoroid, który nad Uralem pojawił się o 9:21 czasu lokalnego (4:21 czasu polskiego) i uległ destrukcji na wysokości około 5 km w serii eksplozji. Odłamki spadły w Rosji w obwodach czelabińskim, wierdłowskim, tiumeńskim, kurgańskim, orenburskim oraz w Baszkirii i północnym Kazachstanie. Największe odłamki spadły na terenie obwodu czelabińskiego, jednak sam ich upadek nie spowodował zniszczeń.

Zniszczenia są efektem fali uderzeniowej po eksplozji meteoroidu. Według władz obwodu czelabińskiego uszkodzonych zostało około 3 tysięcy domów mieszkalnych, około 360 szkół przedszkoli, obiekty sportowe, a w fabryce cynku zawalił się dach. Głównym uszkodzeniem budynków są rozbite szyby. Włączały się alarmy samochodowe oraz nastąpiła przerwa w działaniu telefonów komórkowych. Ranne zostały 1142 osoby, w tym 258 dzieci - głównie przez odłamki szkła.

Największe odłamki meteorytu spadły na niezaludnionym terenie kilkadziesiąt kilometrów od Czelabińska. Jeden z odłamków wpadł do jeziora niedaleko miasta Czebarkuł.

W internecie i w mediach można znaleźć co najmniej kilkanaście filmików dokumentujących przelot bolidu, jego eksplozję i skutki fali uderzeniowej.

Nie wiadomo czy odłamek, który wtargnął w ziemską atmosferę miał orbitę związaną z planetoidą 2012 DA14, która wieczorem 15 lutego minęła Ziemię w odległości mniejszej niż orbity satelitów geostacjonarnych. Jednak według NASA obliczenia wskazują, że orbity obu obiektów nie były związane.

Znane są wstępne oszacowania wielkości obiektu, który eksplodował, dokonane przez Petera Browna z kanadyjskiego University of Western Ontario. Według tych szacunków meteoroid przed wejściem w atmosferę miał 17 metrów średnicy i masę od 7000 do 10000 ton. Od momentu wejścia w atmosferę do eksplozji minęło 32,5 sekundy.

Więcej informacji:
- Ślad bolid u atmosferze sfotografowany przez satelitę Meteosat-10
- Russian asteroid strike (ESA)
- Russia Meteor No Linked to Asteroid Flyby (NASA)
- Astronomowie: Nad Rosją mogło rozpaść się kilkumetrowe ciało niebieskie (Nauka w Polsce PAP)

Autor: Krzysztof Czart

Liczba odsłon: 1054