Sekcja Astronomiczna „Gwiezdne Wrota” w Żaganiu

Logo Sekcji Astronomicznej „Gwiezdne Wrota”
Źródło: Żagański Serwis Astronomiczny

W Żaganiu w latach 1628-1630 mieszkał i pracował Johannes Kepler – wybitny matematyk i astronom, ale także niedościgniony naukowiec w wielu innych dziedzinach (jak choćby w krystalografii). Ponadto był niezwykle kreatywnym inżynierem rozwiązującym niezliczone problemy ówczesnego życia mieszkańców Księstwa Żagańskiego. W Żaganiu ukończył pierwszą w historii książkę fantastyczno naukową „Sen”, w której opisywał podróż na Księżyc i stąd też wyruszył w swoją ostatnią podróż, z której ciężka choroba i śmierć nie dały mu powrócić.

Mieszkańcy Żagania od wielu lat dbali o utrzymanie pamięci o czasie pobytu Keplera w tym mieście. Szczególnie dużo działo się pod tym względem przed I Wojną Światową oraz w okresie międzywojennym. Działało tu Towarzystwo Naukowe, planetarium oraz obserwatorium astronomiczne. Był ogród Keplera i pamiątkowe tablice. Zawierucha wojenna niewiele pozostawiła z tych czasów. Tak jak wojna trzydziestoletnia zatarła ślad nawet po grobie Keplera, tak II wojna zmieniła w tym względzie w Żaganiu prawie wszystko.

Aktualnie amatorski ruch astronomiczny rozwija się w Polsce bardzo dynamicznie. Powszechnie dostępny jest wysokiej jakości sprzęt do obserwacji kosmosu i astrofotografii.  Można nawet budować i kupować całe gotowe obserwatoria astronomiczne. Na rynku są też dostępne wysokiej klasy planetaria. Łatwo osiągalna jest literatura i prasa o tematyce astronomicznej. Także sami miłośnicy astronomii znacznie się zmienili w międzyczasie. Nie są to już niegroźni dziwacy, na których patrzono z pobłażaniem, ale często są to wysokiej klasy specjaliści z wąskich dziedzin astronomii. Zmieniło się podejście społeczeństwa, które coraz chętniej bierze udział w wydarzeniach astronomicznych. Te zmiany, które zachodziły wokół stosunku do astronomii i astronomów, pozwoliły na narodzenie się niewielkiej grupy pasjonatów nauki w niewielkim mieście w zachodniej części Polski czyli w Żaganiu.

Sekcja Astronomiczna powstała w Żaganiu przy okazji obchodów Międzynarodowego Roku Astronomii w 2009 roku. Od samego początku prowadzono działania w trzech obszarach: edukacji członków sekcji, popularyzacji nauk ścisłych oraz działania na rzecz społeczności lokalnej. Członkiem sekcji może zostać każda osoba, która złoży taką deklarację – nie ma ograniczeń co do przystąpienia do sekcji. Grupa sympatyków astronomii działa w ramach Centrum Kultury. Powołana tu Szkoła Talentów stara się stwarzać jak najlepsze warunki do rozwoju mieszkańców Żagania i okolic. Opiekunem naukowym Sekcji jest dr Szymon Kozłowski.

Zajęcia dla członków sekcji astronomicznej prowadzone są raz w tygodniu, w soboty, od godz. 17:00 do 20:00. W tym czasie pod opieką instruktora prowadzone są wspólne obserwacje, wykłady z zakresu astronomii i nauk pokrewnych. Uczestnicy rozwijają swoje  zainteresowania z astronomii, fizyki, matematyki, elektroniki, robotyki, biologii czy chemii oraz z informatyki i programowania.

Sekcja organizuje też seminaria z okazji rocznic, np. „Wieczór Keplera” z okazji rocznicy jego śmierci 15 listopada czy „Dzień Lotnictwa i Kosmonautyki”, w ramach których prelekcje prowadzą członkowie sekcji i zaproszeni uczestnicy.
Na zajęciach budowane są modele latawców, samolotów oraz rakiet. Jest to praktyczne przeniesienie wiedzy z zajęć po to, aby poznać praktyczną wartość tego, czego się wszyscy nauczyli. To swego rodzaju wstęp do wiedzy o lataniu…  w tym być może kiedyś w kosmos.

Wizualne obserwacje astronomiczne prowadzone są na różnym poziomie, zarówno przy pomocy posiadanych teleskopów, jak i nieuzbrojonego oka. Dzięki prostym pomiarom astronomicznym, ich uczestnicy mogą dowiedzieć się wiele o kosmosie oraz o sposobach obserwacji otaczającego nas gwiaździstego nieba, gdyż nie sztuką bowiem jest patrzeć, natomiast sztuką jest widzieć.

Do obserwacji wykorzystywane są też kamery cyfrowe: aparaty i kamera CCD, które służą także do doskonalenia umiejętności obróbki obrazu cyfrowego przez uczestników zajęć. Ma to na celu także zainteresowanie młodzieży nowymi technologiami, które przydadzą się im do rozwoju i być może pomogą znaleźć ciekawą pracę, czy wybrać się na interesujące studia.

Sekcja organizuje eventy, publiczne pokazy zjawisk astronomicznych, doświadczeń fizycznych, chemicznych czy modeli robotów i rakiet kosmicznych. Z roku na rok prezentujemy coraz lepszy sprzęt, co daje nam także nowe i większe możliwości zainteresowania widzów oraz zachęcenia kolejnych osób do działań w ramach sekcji.

W połowie maja każdego roku organizowany jest festiwal nauki pod nazwą Kepleriada. Jest to święto prowadzone przy współudziale szkół i instytucji z terenu miasta Żagań. W ramach festiwalu odbywa się konkurs matematyczno-fizyczno-astronomiczny o charakterze olimpiady, rajd o charakterze sprawnościowym i z wiedzy nazywany Rajdem Szlakiem Keplera oraz pokazy naukowe, warsztaty edukacyjne itp. Każda Kepleriada kończy się  wieczornym ogniskiem z obserwacjami astronomicznymi.

Rajd Szlakiem Keplera przygotowywany jest przez Sekcję Astronomiczną, która wyznacza trasę na terenie miasta. W określonych rejonach czekają na uczestników instruktorzy sekcji z zadaniami do rozwiązania, które polegają na przeprowadzeniu obserwacji teleskopem lub rozwiązaniu rebusu czy krzyżówki oraz zadania matematyczno-astronomicznego. Drużyny składają się z uczniów szkół oraz jednego nauczyciela, który też bierze udział w realizacji zadań, a każde z nich jest punktowane. Szczególnie ceniona jest umiejętność wykorzystania wiedzy w sytuacjach nietypowych.

Sekcja każdego roku opracowuje i wydaje własny Kalendarz Astronomiczny. Trafia on bezpłatnie do rąk miłośników astronomii oraz do szkół na terenie miasta i całego kraju. Pomimo corocznych problemów z zebraniem funduszy, kalendarz ukazuje się co roku od kilku lat i żaden jego egzemplarz się nie marnuje.

Prowadzony jest też serwis astronomiczny, który ma przybliżać wiedzę z nauk ścisłych, w tym z astronomii i astronautyki mieszkańcom Żagania. Pomaga on usystematyzować wiedzę z zakresu astronomii i badań kosmicznych oraz ułatwia dostęp do sieciowych źródeł wiedzy o tego rodzaju wydarzeniach nauczycielom, uczniom i szerokiej grupie czytelników. Serwis pokazuje, że w kraju i na świecie dzieją się ciekawe rzeczy, że rozwija się polski przemysł kosmiczny, że Polska jest w czołowych organizacjach naukowych i ma dostęp do największych i najlepszych aparatur badawczych oraz daje szansę na przyjmowanie określonych strategii w lokalnym szkolnictwie. Celem serwisu jest także popularyzowanie wiedzy o Żaganiu i jego związkach z Johannesem Keplerem.

Prowadzący Sekcję Astronomiczną - Jacek Patka

Więcej informacji można znaleźć pod linkiem: http://astronomia.zagan.pl

E-mail: sekcjaastronomiczna@wp.pl

Prowadzący: Jacek Patka, Tel. 667-237-333

Adres: Centrum Kultury,
ul. Szprotawska 4, 68-100 Żagań,
Pomieszczenie: sala 061

Telefony: Centrum Kultury: 684-776-475

E-mail: sekretariat@centrumkultury.zagan.pl

 

Wyposażenie Sekcji:

Teleskop i akcesoria:

Newtona 10” na montażu Dobson

Refraktor 102mm f=900mm na EQ3-2

Kamera DMK21-618U mono

Filtry LRGB – Astrolumina

okulary i akcesoria


Inne:

Zestaw Lego Mindstorms NXT – 1 zestaw

Mikroskop Delta Optical Genetic Pro Bino USB z kamerą

Planetarium fi 3m własnej konstrukcji (kopuła Fullera) z rzutnikiem PC w systemie z lustrem sferycznym

 

Do dyspozycji

Teleskopy:

SCT MEADE LS 6”

refraktor 90mm f=900mm

montaż HEQ5-Pro Syn Scan

oraz aparat cyfrowy NIKON DX40


Sprzęt przechowywany jest w sali zajęć i do każdej sesji obserwacyjnej jest stosownie przygotowywany – wynoszony, ustawiany i zgrywany z kierunkami świata.

Jacek Patka

Liczba odsłon: 1570


Obserwacje Satelitów
Źródło: Żagański Serwis Astronomiczny