VLT

Zadziwiające ułożenie kwazarów na miliardach lat świetlnych

Nowe obserwacje z teleskopu VLT w Chile dotyczą orientacji w przestrzeni największych struktur we Wszechświecie. Europejski zespół badawczy odkrył, że osie obrotu centralnych supermasywnych czarnych dziur w zbadanych kwazarach są do siebie równolegle na dystansach miliardów lat świetlnych. Okazało się także, że osie obrotu kwazarów zazwyczaj są zgodne z olbrzymimi strukturami kosmicznej sieci, w których obiekty te się znajdują.
Znaczniki: 

VLT wyjaśnił pyłową tajemnicę

Grupie astronomów udało się prześledzić powstawanie pyłu w czasie rzeczywistym – w następstwie wybuchu supernowej. Po raz pierwszy naukowcy pokazali, że fabryki kosmicznego pyłu tworzą ziarna w dwuetapowym procesie, rozpoczynającym się krótko po eksplozji i przebiegającym przez kolejne lata. Zespół wykorzystał należący do ESO teleskop VLT w północnym Chile, aby przeanalizować światło od supernowej SN2010jl gdy powoli słabł jej blask. Najnowsze wyniki zostały opublikowane 9 lipca 2014 r. w internetowej wersji czasopisma Nature.

Pierwsze światło poszukiwacza planet SPHERE

Dysk pyłowy wokół gwiazdy HR 4796A
Instrument SPHERE — Spectro-Polarimetric High-contrast Exoplanet REsearch — został zainstalowany na należącym do ESO teleskopie VLT w Obserwatorium Paranal w Chile. Uzyskano dla niego tzw. pierwsze światło. To potężne urządzenie do poszukiwania i badania planet pozasłonecznych (egzoplanet) korzysta jednocześnie z kilku zaawansowanych technik. Oferuje znacząco lepszą wydajność niż dotychczas istniejące instrumenty i uzyskało imponujące widoki dysków pyłowych wokół pobliskich gwiazd oraz innych obiektów w trakcie pierwszych dni obserwacji. Instrument SPHERE został zaprojektowany i zbudowany przez konsorcjum wielu europejskich instytutów kierowane przez Institut de Planétologie et d'Astrophysique de Grenoble we Francji, we współpracy z ESO. Naukowcy spodziewają się, że zrewolucjonizuje szczegółowe badania planet pozasłonecznych i dysków okołogwiazdowych.

Rozwiązanie zagadki powstawania magnetarów?

Magnetary są dziwacznymi, supergęstymi pozostałościami po wybuchu supernowej. Są najsilniejszymi znanymi magnesami we Wszechświecie – miliony razy mocniejszymi niż najsilniejsze magnesy na Ziemi. Zespół europejskich astronomów, który użył należącego do ESO teleskopu VLT, uważa że po raz pierwszy odkrył gwiazdowego towarzysza magnetara. Odkrycie pomaga w wyjaśnieniu w jaki sposób powstają magnetary – co jest zagadką od 35 lat – oraz dlaczego ta konkretna gwiazda nie zapadła się w czarną dziurę, jakby to przewidywali astronomowie.
Znaczniki: 

Po raz pierwszy zmierzono długość dnia na planecie pozasłonecznej

Artystyczna wizja planety Beta Pictoris b
Obserwacje przeprowadzone za pomocą należącego do ESO teleskopu VLT (Very Large Telescope) pozwoliły na ustalenie po raz pierwszy okresu rotacji planety pozasłonecznej. Okazało się, że jeden „dzień” na Beta Pictoris b trwa zaledwie osiem godzin. To znacznie krócej niż na jakiejkolwiek planecie w Układzie Słonecznym – równik planety Beta Pictoris b porusza się z prędkością prawie 100 000 km/h. Związek pomiędzy masą, a tempem obrotu, obserwowany w Układzie Słonecznym, może być teraz badany także w przypadku planet pozasłonecznych. Podobne techniki pozwolą astronomom na wykonanie w przyszłości szczegółowych map planet pozasłonecznych za pomocą Ekstremalnie Wielkiego Teleskopu Europejskiego (E-ELT).

Przypadkowe spotkanie stworzyło na niebie pierścionek z diamentem

Mgławica planetarna Abell 33
Astronomowie korzystający z teleskopu VLT w Chile wykonali przykuwające wzrok zdjęcie mgławicy planetarnej PN A66 33, znanej lepiej pod oznaczeniem Abell 33. Niebieska bańka, która powstała gdy starzejąca się gwiazd odrzuciła swoje zewnętrzne warstwy, jest przypadkowo widoczna na niebie obok innej gwiazdy, a razem tworzą kształt bardzo podobny do pierścionka zaręczynowego z diamentem. Kosmiczny klejnot jest nietypowo symetryczny na niebie, wydaje się prawie idealnie okrągły.
Znaczniki: 

VLT dostrzegł największego żółtego hiperolbrzyma

Żółty nadolbrzym HR 5171 i jego otoczenie
Interferometr VLTI odkrył największą żółtą gwiazdę, jedną z dziesięciu największych znanych gwiazd. Hiperolbrzym posiada średnicę ponad 1300 razy większą niż średnica Słońca. Jest częścią układu podwójnego, którego drugi składnikiem znajduje się tak blisko, że jest w kontakcie z główną gwiazdą. Obserwacje rozciągające się na sześćdziesiąt lat, w tym dokonane przez miłośników astronomii, wskazują także, że ten rzadki obiekt zmienia się bardzo gwałtownie i natrafiliśmy na bardzo krótkotrwałą fazę jego ewolucji.

Pierwsze światło MUSE

Galaktyka NGC 4650A
Nowy, innowacyjny instrument o nazwie MUSE (Multi Unit Spectroscopic Explorer) został zainstalowany na Bardzo Dużym Teleskopie (VLT) w Obserwatorium ESO Paranal w północnym Chile. W trakcie pierwszego okresu bardzo udanych obserwacji MUSE obserwował odległe galaktyki, jasne gwiazdy i inne obiekty testowe.
Znaczniki: 

Pierwsza mapa pogody dla brązowego karła

Mapa pogody dla brązowego karła Luhman 16B
Należący do ESO Bardzo Duży Teleskop (VLT) został wykorzystany do utworzenia pierwszej w historii mapy pogody na powierzchni najbliższego względem Ziemi brązowego karła. Międzynarodowy zespół opracował mapę ciemnych i jasnych obszarów na WISE J104915.57-531906.1B, który jest nieformalnie znany także jako Luhman 16B i jest jednym z dwóch niedawno odkrytych brązowych karłów, tworzących układ podwójny w odległości zaledwie sześciu lat świetlnych od Słońca. Najnowsze wyniki zostaną opublikowane 30 stycznia 2014 roku w czasopiśmie „Nature”.

Ognisty spektakl narodzin i śmierci gwiazd

Na Wigilię piękne zdjęcie z VLT pokazujące fragment naszego sąsiada - Wielkiego Obloku Magellana. To jedna z najbliższych nam galaktyk - zaledwie 160 tys. lat świetlnych... Wszechświat jest wielki.

Dokładny widok na mgławicę IC 2220

Mgławica IC 2220
Bardzo Duży Teleskop (VLT), należący do ESO, uzyskał szczegółowy obraz mgławicy IC 2200, nazywanej też Toby Jug. Jest to obłok gazu i pyłu otaczający czerwonego olbrzyma. Zdjęcie pokazuje charakterystyczną łukową strukturę mgławicy, która zgodnie ze swoją nazwą wygląda nieco jak pewien typ dzbanka lub pucharu, określanego w języku angielskim jako „Toby Jug”.
Znaczniki: 

Najstarsza bliźniaczka Słońca zidentyfikowana

Cykl ewolucji gwiazdy podobnej do Słońca
Międzynarodowy zespół prowadzony przez astronomów z Brazylii użył Bardzo Dużego Teleskopu (VLT) do zidentyfikowania i zbadania najstarszej znanej bliźniaczki Słońca. Położona 250 lat świetlnych od Ziemi gwiazda HIP 102152 jest podobna do Słońca bardziej niż jakakolwiek inna – z wyjątkiem takim, że ma prawie cztery miliardy lat więcej. Starsza, ale prawie identyczna bliźniaczka daje nam niespotykaną szansę na zobaczenie jak Słońce będzie wyglądać w takim wieku. Nowe obserwacje dostarczają po raz pierwszy także wyraźnego powiązania pomiędzy wiekiem gwiazdy, a jej zawartością litu. Dodatkowo sugerują, że HIP 102152 może posiadać skalistą planetę typu ziemskiego.
Znaczniki: 

Obłok rozrywany przez czarną dziurę

Obłok rozrywany przez supermasywną czarną dziurę w centrum Drogi Mlecznej
Nowe obserwacje z należącego do ESO Bardzo Dużego Teleskopu (VLT) po raz pierwszy pokazują obłok gazu rozrywany przez supermasywną czarną dziurę w centrum galaktyki. Obłok jest obecnie rozciągnięty w tak dużym stopniu, że jego czoło przeszło przez najbliższy punkt i oddala się od czarnej dziury z prędkością ponad 10 milionów km/h, podczas gdy ogon nadal spada na czarną dziurę.

Zaobserwowano odległą galaktykę znajdującą się w trakcie posiłku

Artystyczna wizja galaktyki akreującej materię z otoczenia
Astronomowie korzystający z należącego do ESO Bardzo Dużego Teleskopu (VLT) zaobserwowali odległą galaktykę łakomie pożerającą znajdujący się w pobliżu gaz. Można zauważyć, że gaz porusza się w stronę galaktyki, tworząc strumień, który zarówno napędza powstawanie gwiazd, jak i zwiększa rotację galaktyki. Jest to najlepszy bezpośredni dowód obserwacyjny popierający teorię, że galaktyki przyciągają i pochłaniają otaczającą je materię, co prowadzi do wzrostu ich rozmiarów i tworzenia gwiazd. Wyniki ukażą się 5 lipca 2013 r. w czasopiśmie „Science”.
Znaczniki: 

Światowa premiera filmu IMAX® 3D pt. Hidden Universe

Trójwymiarowa produkcja “Hidden Universe” będzie pokazywana na olbrzymich ekranach w kinach IMAX® na całym świecie. Światowa premiera nastąpiła 28 czerwca 2013 r. w Great Lakes Science Center w Cleveland, Ohio, USA oraz 29 czerwca w Tycho Brahe Planetarium w Kopenhadze w Danii. Film pokazuje najnowocześniejsze teleskopy na filmie poklatkowym z hipnotyzującymi trójwymiarowymi strukturami niebieskimi i symulacjami 3D pokazującymi ewolucję Wszechświata.
Znaczniki: 

Strony

Subscribe to RSS - VLT